Məlik çoban

Author: Şifahi xalq ədəbiyyatı

Məlik çoban

"Məlik çoban" sehrli və məişət nağılı, sadə bir çobanın ağlı, dürüstlüyü sayəsində ucalmasını, onun ailəsinə qarşı qurulan qısqanclıq və cadugərlik tələlərinin boşa çıxmasını əks etdirən süjetə malikdir. Məzmun yalnız bir qızı olan və oğul həsrəti çəkən padşahın, vəziri vəfat etdikdən sonra çox ağıllı və sadiq olduğunu bildiyi çobanı — Məliyi özünə vəzir təyin etməsi üzərində qurulub. Məlik vəzir olduqdan sonra padşahın gözdən qoymadığı qonşu qarının nəvəsinin nüfuzunu itirəcəyindən qorxan paxıl qarı cadugərlik yolunu seçir və hamilə olan vəzir arvadının yanına mamaça qiyafəsində gəlir. Süjet xətti cadugər qarının doğulan oğlan uşağını gizlədib yerinə quyruklu it balası qoyması, uşağı isə quyuya atması ilə dramatikləşir. Lakin Məliyin digər ağıllı qızı Narıncın və sadiq qüvvələrin köməyi ilə bu qorxunc cinayətin üstü açılır, quyudan xilas edilən oğlan uşağı valideynlərinə qovuşur və şər qüvvələr layiq olduqları cəzanı alırlar. Nağıl dürüst və zəhmətkeş insanın mütləq ucalacağını, paxıllıq və hiyləgərliyin isə sonda öz sahibini məhv edəcəyi ideyasını təbliğ edir.