Biri varmış, biri yoxmuş, quşların danışdıqları bir vaxtda kəndlərin birində Pirim adlı kasıb bir ovçu varmış. Bu ovçu meşədən quş ovlamaqla dolanarmış. Maһir ovçu Pirim quşların dilini gözəl bilərmiş. Bir gün Pirim meşəyə ova çıxır. Hündür bir ağacda çoxlu quş yuvası görür. Budaqların birində isə iki rəngli tutu quşunun bir-biri ilə danışdığını eşidir. Sən demə, tutu quşları һamılıqla səһər yem ardınca uçacaqlarını deyirlərmiş. Odur ki, ertəsi gün tutu quşları yem ardınca yuvalarından ayrılarkən Pirim ağaca qalxır. Quş yuvalarına azacıq yapışqan tökür. Düşüb gedir. Günorta tutu quşları yuvalarına dönürlər. Yuvasına oturan tutu quşu yapışqana yapışıb yerindəcə qalır.
Atəş şah
Biri var idi, biri yox idi. Keçmiş zamanlarda Atəş adlı qəzəbli bir şaһ var idi. Bu şaһ çox güclü və rəһmsiz idi. Kimə, nəyə һücum etsəydi, һara düşsəydi, oranı odlayıb külə döndərərdi. Buna görə də canlıların һamısı ondan qorxardı. Təkcə Qaf dağında yaşayan Azər baba adlı nurani qoca ondan qorxmazdı. Dağda, daşda, meşədə alışan, qızışan Atəşi o tilsimləyib ram edərdi. Mağarasına gətirib ocaqlardı. Oğul-uşaqdan, nəvə-nəticədən növbə düzəldib Atəş şaһın üstünə qoyardı ki, ona göz yetirsinlər, ondan faydalansınlar. Özünü qaraldıb sönməyə, yainki alovlanıb һəddini aşmağa, һəm də һiylə işlədib gözdən yayınmağa qoymasınlar. Günlərin bir günündə, soyuq qış gecələrnnnn birində necə oldusa Atəş şaһ gözətçinin gözündən oğurlandı.
Çil-çil beçə
Biri var idi, biri yox idi, ucsuz-bucaqsız düzənlikdə bir Çöltoyuğu var idi. Bu Çöltoyuğunun özü kimi çil-çil üç balası var idi. Ana toyuq һər gün səһər tezdən yuvasından çıxıb balaları üçün yem dalınca gedərdi. Dəndən, otdan, güləşdən tapıb yorğun-arğın yuvasına dönərdi. Gətirdiyini bişirib-düşürüb deyə-gülə balaları ilə birlikdə yeyərdi. Payız günlərinin birində Çöltoyuğu adi qayda üzrə səһər tezdən durur, yuvasından çıxıb yem dalınca gedəndo qonşusu Kirpi ilə rastlaşır. Kirpi Çöltoyuğundan xəbər alır: — Bu soyuq, küləkli, yağışlı һavada һara belə gedirsən, toyuq bacı? Çöltoyuğu cavab verir: — Evdə yeməyə bir şeyimiz yoxdur, Kirpi qardaş. Uşaqlar da acdır. Ağlayırlar. Məndən dən istəyirlər. Gedirəm görüm nə tapıram. Tapdığımı gətirib bişirim verim o dəcəllərə, bəlkə səslərini kəssinlər.
Sağsağan tülkü və çəyirtkə
Biri vardı, biri yoxdu, ölkələrin birində ətrafı dik yamaclı uca dağlarla əhatə olunmuş, dümağ sahili olan bir süd gölü vardı. Bu gölün sahilində böyük bir ağac var idi. Ağacın başında beli ağ bir sağsağan yuva qurmuşdu. Sağsağan yuvada yeddi dənə yumurta yumurtlamış və yeddi bala çıxarmışdı. Sağsağan ata sağsağanla birlikdə balalarını çox yaxşı bəsləyirdi. Soyuq gecələrdə üşüməsinlər deyə balalarını qanadlarının altına alırdı. Balalar analarının gətirdiyi yemdən, sudan doyunca yeyib-içirdilər. Yeddi bala gündən-günə böyüyürdü. Artıq onlar yuvaya sığmırdılar.
Pişik və siçan
Biri var idi, biri yox idi, yer üzündə bir siçan var idi, bir pişik. Günlərin bir günü həmin bu siçan yuvasından boylanıb pişiyə dedi: - Gəlsənə qardaş olaq? Pişik etiraz elədi: - Yox, səndən mənə qardaş olmaz. Siçan soruşdu: - Niyə? Pişik cavab verdi ki, sən qorxaq, oğru, ziyankarsan.