Herman Hessenin bu intellektual əsəri ömrünün orta çağlarında dərin bir daxili böhran yaşayan Qarri Haller adlı bir ziyalının mənəvi axtarışlarından bəhs edir. Qarri özünü iki fərqli dünyaya aid hiss edir: bir tərəfdən cəmiyyətin mədəni dəyərlərinə bağlı incə bir insan, digər tərəfdən isə sosial qaydaları rədd edən tənhalığa meylli bir "yalquzaq". Bu daxili ziddiyyətlər içində boğulan Qarri, sirli və cazibədar bir qadın olan Hermina ilə tanış olur. Hermina ona həyatın rəsmi və ciddi tərəfindən uzaqlaşıb, sadə zövqləri, rəqs etməyi və anı yaşamağı öyrədir. Bu tanışlıq Qarrini xəyal ilə reallıq arasında sərhədlərin itdiyi, insanın öz daxili "mən"ləri ilə qarşılaşdığı sehrli bir dünyaya aparır. Əsər fərdin cəmiyyətlə uyğunlaşma prosesini, daxili tənhalığı və insanın öz ruhundakı çoxşaxəliliyi kəşf edərək daxili dinclik tapmaq cəhdini fəlsəfi bir dillə nümayiş etdirir.
Yalquzaq - I HİSSƏ
Herman Hessenin bu intellektual əsəri ömrünün orta çağlarında dərin bir daxili böhran yaşayan Qarri Haller adlı bir ziyalının mənəvi axtarışlarından bəhs edir. Qarri özünü iki fərqli dünyaya aid hiss edir: bir tərəfdən cəmiyyətin mədəni dəyərlərinə bağlı incə bir insan, digər tərəfdən isə sosial qaydaları rədd edən tənhalığa meylli bir "yalquzaq". Bu daxili ziddiyyətlər içində boğulan Qarri, sirli və cazibədar bir qadın olan Hermina ilə tanış olur. Hermina ona həyatın rəsmi və ciddi tərəfindən uzaqlaşıb, sadə zövqləri, rəqs etməyi və anı yaşamağı öyrədir. Bu tanışlıq Qarrini xəyal ilə reallıq arasında sərhədlərin itdiyi, insanın öz daxili "mən"ləri ilə qarşılaşdığı sehrli bir dünyaya aparır. Əsər fərdin cəmiyyətlə uyğunlaşma prosesini, daxili tənhalığı və insanın öz ruhundakı çoxşaxəliliyi kəşf edərək daxili dinclik tapmaq cəhdini fəlsəfi bir dillə nümayiş etdirir.
Pal küçəsinin oğlanları - II HİSSƏ
Ferens Molnarın bu dünya şöhrətli əsəri XX əsrin əvvəllərində Budapeştdə yaşayan bir qrup məktəbli oğlanın dostluq, sədaqət və bərabərlik hekayəsindən bəhs edir. Hadisələr Pal küçəsində yerləşən və uşaqların özlərinə oyun sahəsi (vətən) seçdikləri boş bir mütəkkə ətrafında cərəyan edir. Boka adlı cəsur və ədalətli oğlanın rəhbərlik etdiyi bu qrup, öz oyun sahələrini başqa bir məktəbli qrupun – "Qırmızı köynəklilər"in nəzarətinə keçmək cəhdindən qorumağa çalışır. Hekayənin ən parlaq siması isə qrupun yeganə sıravi əsgəri olan kiçik, cılız, lakin böyük ürəkli Nemçekdir. O, öz dostlarına və qrupuna olan sadiqliyini sübut etmək üçün fədakar addımlar atır və bu yolda böyük bir soyuqdəyməyə məruz qalır. İki qrup arasında baş tutan böyük mütəkkə yarışında oğlanlar dürüstlük və cəsarət nümayiş etdirirlər. Əsər uşaqların dünyasındakı saf dostluğu, daxili birliyi və böyümək dövründə qarşılaşdıqları ilk ciddi həyat dərslərini təsirli bir dillə ortaya qoyur
Pal küçəsinin oğlanları - I HİSSƏ
Ferens Molnarın bu dünya şöhrətli əsəri XX əsrin əvvəllərində Budapeştdə yaşayan bir qrup məktəbli oğlanın dostluq, sədaqət və bərabərlik hekayəsindən bəhs edir. Hadisələr Pal küçəsində yerləşən və uşaqların özlərinə oyun sahəsi (vətən) seçdikləri boş bir mütəkkə ətrafında cərəyan edir. Boka adlı cəsur və ədalətli oğlanın rəhbərlik etdiyi bu qrup, öz oyun sahələrini başqa bir məktəbli qrupun – "Qırmızı köynəklilər"in nəzarətinə keçmək cəhdindən qorumağa çalışır. Hekayənin ən parlaq siması isə qrupun yeganə sıravi əsgəri olan kiçik, cılız, lakin böyük ürəkli Nemçekdir. O, öz dostlarına və qrupuna olan sadiqliyini sübut etmək üçün fədakar addımlar atır və bu yolda böyük bir soyuqdəyməyə məruz qalır. İki qrup arasında baş tutan böyük mütəkkə yarışında oğlanlar dürüstlük və cəsarət nümayiş etdirirlər. Əsər uşaqların dünyasındakı saf dostluğu, daxili birliyi və böyümək dövründə qarşılaşdıqları ilk ciddi həyat dərslərini təsirli bir dillə ortaya qoyur
Darıxdırıcı əhvalat
Anton Çexovun bu dərin əsəri ömrünün yetkin çağlarını yaşayan, cəmiyyətdə böyük hörmət və nüfuz qazanmış yaşlı elm fədaisi – professor Nikolay Stepanoviçin daxili hesabatından bəhs edir. İllər boyu elmə xidmət edən, saysız-hesabsız uğurlara imza atan professor həyatının bu dövründə daxili bir boşluq və ətrafındakı insanlara qarşı qəribə bir laqeydlik hiss etməyə başlayır. Nə ailəsi ilə qurduğu gündəlik dialoqlar, nə də qazandığı titullar artıq onun ruhunu qidalandırır. Onun daxili dünyasını anlayan və bölüşən yeganə insan isə vaxtilə himayəsinə götürdüyü gənc və həssas qəyyumluq qızı Katyadır. Katya da öz növbəsində həyatda öz yolunu itirmiş, böyük ümidsizlik içində çabalayan bir gəncdir. Povestin sonunda Katya professordan gələcək həyatı üçün bir məsləhət, bələdçilik istəyir. Lakin öz daxili dünyasında suallarına cavab tapa bilməyən və həyatın ali məqsədini itirdiyini düşünən qoca alim ona heç bir kömək edə bilmir. Əsər xarici uğurların və sosial statusun insanın daxili tənhalığını, mənəvi axtarışlarını və həyatın qayəsini tapmaq ehtiyacını ört-basdır edə bilmədiyini böyük bir ustalıqla nümayiş etdirir.