Hekayədə hadisələr müəllifin yaxından bələd olduğu Azərbaycan kəndlərinin birində cərəyan edir. Süjet xəttinin mərkəzində Sevər adlı gənc, saf qız və onun ilk nakam məhəbbəti, daxili sarsıntıları dayanır. Kənd mühitində böyüyən gənclər bir-birinə qarşı təmiz duyğular bəsləsələr də, dövrün əxlaqi normaları, mühitin basqısı və tale bəzən onları fərqli yollara yönəldir.

Xə­bər əlüs­tü ya­yıl­dı; ki­mi de­di te­leq­ram gə­lib, kimi de­di səh­vin var, zəng vu­rub­lar. Ki­mə gə­lib, kim da­nı­şıb, kim­nən da­nı­şıb - bir bu­nu so­ru­şan yox idi. Ka­rıx­maq­dan, öz­lə­ri­ni itir­mək­də­niy­di. Bil­mir­di­lər ha­ra get­sin­lər, ge­dib ney­lə­sin­lər. İn­di elə bi­lə­sən, bü­tün kənd bir ca­nıy­dı, bir adam idi - bu adam da yüz yo­lun bir ay­rı­cın­da qal­mış­dı, elə bi­lə­sən üst­dən sel gə­lir­di, onu haq­la­yır­dı. Bu adam da qa­çar­dı, sel­dən so­vu­şa bi­lər­di, an­caq otu­rub fi­kir­lə­şir­di ki, mə­ni apar­sa, da­şa çırp­ma­sa, bo­ğul­ma­sam, se­lin əlin­dən ha­yan­da qur­ta­ra­ram, qur­ta­rıb ney­lə­yə­rəm. Yox, heç kim ya­lan­dan bu cür söz bə­zə­mə­di. Səi­din öl­mə­yi, yə­qin ki, düz idi. Kənd­dən o boy­da pro­fes­sor çı­xa, on­dan da be­lə xə­bər gə­lə-bu­nun dəh­şə­ti, va­hi­mə­si, tək­ba­şı­na çə­kil­məz ağ­rı­sı ev-ev, qa­pı-qa­pı ha­mı­nı bir ye­rə yığ­dı. Ne­çə il­lə­rin in­cik­li­yi, Səi­din bur­dan çı­xa­lı kən­də dön­mə­mə­yi­nin qəl­bə dəy­mə­si, göy­nət­mə­si, çox şey, elə bil, ol­ma­mış­dı. Gö­rə­sən, doğ­ru­dan­mı, Sə­id ölüm aya­ğın­da nə­yi­sə ya­dı­na sal­mış­dı, de­miş­di ki, onu bur­da-kənd­də bas­dır­sın­lar?

Əsər, zahirən firavan görünən bir ailənin daxilindəki mənəvi soyuqluğu və yadlaşmanı təsvir edir. Hekayənin mərkəzində dayanan "daş hasar" obrazı insanların bir-birindən təcrid olunmasını, daxili azadlığın məhdudlaşdırılmasını və dar düşüncəli həyat tərzini simvolizə edən bir metofordur. Baş qəhrəman Firuzənin timsalında yazıçı göstərir ki, maddi rahatlıq və hündür hasarlar insanı xoşbəxt etmir; insan səmimiyyət, geniş dünya görüşü və daxili hüzur axtarışındadır.

"Üçatlan" romanının qəhrəmanı, adı Ərşad kimi qeyd olunan Qayıbov Rəşid Mehti oğlu 1895-ci ildə Kürdmahmudlu kəndində anadan olmuşdur. Atası Mehti Cənubi Azərbaycanda yaşamışdır. Bir gün Mehti yaşlı bir kişinin oturub ağladığını görür. Soruşduqda kişi fars əyalət başçısı Rəhim xanın bacısı oğlunun onun qızını zorladığını deyir. Buna dözməyən Mehti atı minərək Rəhim xanın evinə gedir və Rəhim xanı səsləyərək onu və bacısı oğlunu güllələyərək öldürür. Bundan sonra Mehti qardaşı qaçaq Kərbalayi Əsədlə birlikdə Araz çayını keçərək indiki Füzuli rayon Kürdmahmudlu kəndinə gəlirlər.

Əsərdə baş verən hadisələr sadə kənd mühitində cərəyan edir. Kənddə guya bomba tapılması ilə bağlı yayılan şayiə bütün sakinlərin həyatını alt-üst edir. İnsanların gündəlik fəaliyyəti, bir-biri ilə münasibəti, qərarları bu qorxu və ajiotajın təsiri altında köklü şəkildə dəyişir. Haqverdiyev, satirik və bəzən ironik dillə, xalqın savadsızlıq və məlumat çatışmazlığı səbəbindən necə tez bir şəkildə çaşqınlığa və panikaya düşdüyünü göstərir. “Bomba” hekayəsində sadəcə bir hadisənin təsviri yox, bütövlükdə cəmiyyətin bədii-sosioloji təhlili verilir.