Avara

Yayın nəfəskəsən, ağır bürkü şəraitində yunan dili dərsinə on dəqiqə gecikən bir gimnaziya şagirdi, məktəb qapısının ağzında dayanarkən içəri girmək əvəzinə, geri qayıdıb küçələrdə avara-avara gəzmək qərarına gəlir. Bu kortəbii itaətsizlik anı gəncin daxilində gizlənən azadlıq ehtirasını oyadır; o, kitablarını qoltuğuna vurub şəhərin meşəliklərinə, təbiətin qoynuna doğru qaçaraq dərslərin, ciddi nizam-intizamın və cəmiyyətin ondan gözlədiyi məsuliyyətlərin boğucu zəncirlərini qırıb atır. Təbiətin rəngləri, günəşin istisi və meşənin azad havası gəncin ruhunu elə sirli şəkildə bürüyür ki, o, özünü məktəb divarlarından uzaqda, həyatın əsl harmoniyasını kəşf edən həqiqi bir "avara" kimi hiss edir. Lakin bu müvəqqəti və sehrli qaçış, axşamüstü evə qayıtmaq məcburiyyəti və reallıqla yenidən üzləşmə ehtimalı qarşısında daxili bir qorxu və peşmanlıq hissi ilə toqquşur. Svayq gənc qəhrəmanın daxili dünyasındakı bu təlatümləri, yeniyetməlik dövrünün qəfəsə salınmış azadlıq duyğusunu və cəmiyyətin sərt qaydalarına qarşı edilən bu kiçik, lakin fəlsəfi üsyanı özünəməxsus dərin psixologizm və təbiət təsvirləri ilə ustadca canlandırır.

25 Avqust

Xorxe Luis Borxesin "25 avqust" hekayəsi, zamanın nisbiliyi, şəxsiyyətin ikiləşməsi və ölümün qaçılmazlığı mövzularını fəlsəfi bir müstəvidə araşdıran, müəllifin özünün iştirak etdiyi mistik və avtobiografik bir mətndir. Hekayədə yaşlı Borxes Adroge şəhərindəki köhnə bir otel otağına daxil olur və orada qəribə bir şəkildə özünün daha gənc versiyası ilə qarşılaşır. İki Borxes — biri həyatının sonuna yaxınlaşan qoca, digəri isə hələ gələcəyin gətirəcəyi hadisələrdən xəbərsiz olan daha gənc yazıçı — eyni məkanda və eyni zamanda üz-üzə gələrək dərin bir dialoqa başlayırlar. Yaşlı Borxes gənc özünə gələcəkdə onu nələr gözlədiyini, korluğunu, yazacağı əsərləri və ən əsası, məhz bu tariqdə (25 avqust 1983-cü ildə) intihar edərək həyatına son qoymaq qərarını açıqlayır. Gənc Borxes isə qarşısındakının real olduğuna inanmaqda çətinlik çəkir və bu görüşün sadəcə kabuslu bir yuxu olduğunu düşünür. Müəllif oxucunu "reallıq nədir və yuxunu kim görür?" sualı ilə baş-başa buraxaraq, insanın öz taleyi ilə qarşılaşmasını və keçmişlə gələcəyin toqquşmasını unikal bir Borxes üslubunda sintez edir.

Qəsr - III HİSSƏ

Frans Kafkanın "Qəsr" romanı, özünü torpaqölçən kimi təqdim edən K. adlı baş qəhrəmanın qarlı və soyuq bir qış gecəsində naməlum bir kəndə gəlməsi ilə başlayan, insanın bürokratik aparat və absurd sistem qarşısındakı çarəsizliyini anladan allegorik bir dramdır. Kəndə çatdığı andan etibarən onun yeganə məqsədi buranı idarə edən və əlçatmaz bir zirvədə qərar tutan sirli Qəsr rəhbərliyi ilə əlaqə qurmaq və ona verilən iş tapşırığını yerinə yetirmək olur. Lakin o, ilk addımdan etibarən kənd sakinlərinin soyuq, yad münasibəti və Qəsrin bir-biri ilə ziddiyyət təşkil edən, heç bir məntiqə sığmayan sonsuz qaydalar şəbəkəsi ilə qarşılaşır. Qəsrə yaxınlaşmaq üçün atdığı hər addım — istər Qəsrin məmurları ilə görüşmək cəhdləri, istərsə də yerli bar qadını Frida ilə qurduğu münasibət — onu hədəfinə yaxınlaşdırmaq əvəzinə, absurd bürokratiyanın labirintində daha da azdırır. K. sistemin daxilinə nüfuz etməyə, öz varlığını və statusunu rəsmən sübut etməyə çalışdıqca, Qəsrin qeyri-müəyyənliyi və hakimiyyəti onun iradəsini heçə endirir.

Qəsr - II HİSSƏ

Frans Kafkanın "Qəsr" romanı, özünü torpaqölçən kimi təqdim edən K. adlı baş qəhrəmanın qarlı və soyuq bir qış gecəsində naməlum bir kəndə gəlməsi ilə başlayan, insanın bürokratik aparat və absurd sistem qarşısındakı çarəsizliyini anladan allegorik bir dramdır. Kəndə çatdığı andan etibarən onun yeganə məqsədi buranı idarə edən və əlçatmaz bir zirvədə qərar tutan sirli Qəsr rəhbərliyi ilə əlaqə qurmaq və ona verilən iş tapşırığını yerinə yetirmək olur. Lakin o, ilk addımdan etibarən kənd sakinlərinin soyuq, yad münasibəti və Qəsrin bir-biri ilə ziddiyyət təşkil edən, heç bir məntiqə sığmayan sonsuz qaydalar şəbəkəsi ilə qarşılaşır. Qəsrə yaxınlaşmaq üçün atdığı hər addım — istər Qəsrin məmurları ilə görüşmək cəhdləri, istərsə də yerli bar qadını Frida ilə qurduğu münasibət — onu hədəfinə yaxınlaşdırmaq əvəzinə, absurd bürokratiyanın labirintində daha da azdırır. K. sistemin daxilinə nüfuz etməyə, öz varlığını və statusunu rəsmən sübut etməyə çalışdıqca, Qəsrin qeyri-müəyyənliyi və hakimiyyəti onun iradəsini heçə endirir.

Qəsr - I HİSSƏ

Frans Kafkanın "Qəsr" romanı, özünü torpaqölçən kimi təqdim edən K. adlı baş qəhrəmanın qarlı və soyuq bir qış gecəsində naməlum bir kəndə gəlməsi ilə başlayan, insanın bürokratik aparat və absurd sistem qarşısındakı çarəsizliyini anladan allegorik bir dramdır. Kəndə çatdığı andan etibarən onun yeganə məqsədi buranı idarə edən və əlçatmaz bir zirvədə qərar tutan sirli Qəsr rəhbərliyi ilə əlaqə qurmaq və ona verilən iş tapşırığını yerinə yetirmək olur. Lakin o, ilk addımdan etibarən kənd sakinlərinin soyuq, yad münasibəti və Qəsrin bir-biri ilə ziddiyyət təşkil edən, heç bir məntiqə sığmayan sonsuz qaydalar şəbəkəsi ilə qarşılaşır. Qəsrə yaxınlaşmaq üçün atdığı hər addım — istər Qəsrin məmurları ilə görüşmək cəhdləri, istərsə də yerli bar qadını Frida ilə qurduğu münasibət — onu hədəfinə yaxınlaşdırmaq əvəzinə, absurd bürokratiyanın labirintində daha da azdırır. K. sistemin daxilinə nüfuz etməyə, öz varlığını və statusunu rəsmən sübut etməyə çalışdıqca, Qəsrin qeyri-müəyyənliyi və hakimiyyəti onun iradəsini heçə endirir.