XIX əsrin əvvəllərində yaşayıb-yaratmış məşhur alman yazıçısı Vilhelm Hauf uşaq vaxtlarından əsrarəngiz nağıllar dünyasına valeh olmuşdur. O, dini təhsil almış və nağılların çoxunu hələ müəllimlik edərkən uşaqlar üçün söyləyə-söyləyə yaratmışdı. Cəmi 25 il ömür sürmüş V.Hauf “Aydan gəlmiş adam”, “Lixtenşteyn” kimi romanlar, “Şeytan memuarı” adlı satiric oçerklər toplusunun müəllifidir. “Karvan” adlı məşhur nağıllar silsiləsini Şərqin klassik abidəsi olan “Min bir gecə” nağıllarının təsiri ilə yazmışdır.

Tanınmış yazıçı Əzizə Cəfərzadənin bu romanı XVI əsrin əvvəllərində Azərbaycanın coğrafi baxımdan indiki və ətraf ərazilərində baş verən müharibələrdən və dini çəkişmələrdən, Azərbay­can­da­kı Səfəvilər dövlətinin qüdrətlən­məsindən, qızılbaşların Şa­ma­xıya və Bakı qalasına hücumundan, Şah İsmayıl Xətainin bir pad­şah, sərkərdə və şair kimi mürəkkəb həya­tın­dan bəhs edir. Müəllif bü­tün əsər boyu Azərbaycan vətənpərvərliyini və Azərbay­can di­li­nin əhəmiyyətini cəsarətlə önə çəkib... Əsəri maraqlı edən bir cəhət də onun çoxlu tarixi faktları bədii (bəzən rəvayət şəklində) obrazlarla canlandırmasıdır.

Dünya ədəbiyyatının ən gözəl nümunələrindən sayılan “Siçanlar və adamlar” povestindəki obrazlar bir parça torpaq həsrəti ilə yaşayan, bu həsrətlə də ömrünü başa vuran kəslər, yazıçının çox yaxından tanıdığı, dərdlərinə şərik olduğu insanlardır. Sonradan dünyada böyük şöhrət qazanmasına baxmayaraq Con Steynbek, elə bil, bu povestdə heç vaxt ondan ayrı düşməyən duyğularını, öz həyatının unudulmaz bir parçası saydığı həmin günləri yazıb.

İrland əsilli ingilis yazıçısı E.L.Voyniç atasını körpə vaxtı itirdiyi üçün uşaqlığı ehtiyac içində keçmişdir. Etel əvvəlcə dayısının ailəsində yaşayır, 23 yaşında isə Rusiyaya yollanır, orada gəaləcək həyat yoldaşı ilə tanış olur və ailə qurub İngiltərəyə qayıdır. Beş roman müəllifi olan Voyniç eyni zamanda bəstəkar və tərcüməçi kimi fəaliyyət göstərmişdir. Voyniçi dünyaca məşhur edən inqilabi – romantik ruhda olan “Ovod” romanıdır. Əsər baş qəhrəman Artur Bertonun (Ovod) İtaliyanın azadlığı uğrunda mübarizəyə qoşulmasından və öz əqidəsindən dönməməyindən bəhs edir. “Ovod” sözü dilimizə mozalan kimi tərcümə olunur.

Məşhur Amerika yazıçısı Herman Melvill onlarla romanın müəllifidir. Lakin bu romanların heç biri ona «Mobi-Dik» əsəri qədər şöhrət qazandırmayıb. Halbuki 1851-ci ildə qələmə alınan bu romanın ilk nəşri də uğurlu alınmamışdı. Lakin Melvillin ölümündən sonra «Mobi-Dik» sanki yenidən kəşf edildi və bestsellerə çevrildi. Romanın müəllifi isə dünya ədəbiyyatının böyük yazıçılarından biri kimi qəbul olundu. Balina ovçusu kapitan Ahav ilə nəhəng ağ balinanın macəra dolu mübarizəsindən bəhs edən əsər bir-birindən maraqlı səhnələrlə zəngindir və oxucunu daim həyəcanda saxlayır.